حاشیه سود هوش مصنوعی: معمایی پیچیده در دنیای رقابت
دنیای هوش مصنوعی با سرعت سرسامآوری در حال پیشرفت است. شرکتهای بزرگی مانند OpenAI و Anthropic سالانه میلیاردها دلار صرف آموزش مدلهای پیشرفتهای مانند GPT-4 و Claude میکنند. اما این سرمایهگذاریهای عظیم، لزوماً به سودآوری ختم نمیشوند. رقابت شدید در قیمتگذاری و کاهش حاشیه سود، کسبوکارهای فعال در این حوزه را با چالشهای جدی مواجه کرده است.
کسبوکاری بدون حاشیه سود
Aidan Gomez، مدیرعامل شرکت Cohere، یکی از بازیگران رقابتی در عرصه هوش مصنوعی، معتقد است که فروش دسترسی به مدلها به سرعت در حال تبدیل شدن به یک “کسبوکار بدون حاشیه سود” است. او در یک پادکست که اخیراً منتشر شده، اظهار داشت که در حال حاضر، این مدلهای هوش مصنوعی بیشتر از درآمد خود هزینه دارند.
گومز در مصاحبهای با Harry Stebbings از ۲۰VC گفت: “اگر تنها به فروش مدلها بپردازید، در مدت کوتاهی وضعیت بسیار دشواری پیش رو خواهید داشت.” منظور او از “فروش مدلها”، فروش دسترسی API به این مدلهای هوش مصنوعی است؛ خدمتی که توسط OpenAI، Anthropic، گوگل و Cohere به توسعهدهندگان ارائه میشود و همگی با یک مشکل مشابه روبرو هستند.
رقابت برای کاهش قیمتها
شرکتهایی که در زمینه توسعه مدلهای هوش مصنوعی پیشرفته فعالیت میکنند، در رقابتی شدید با یکدیگر قرار دارند. مؤثرترین استراتژی برای بهبود مدلهای هوش مصنوعی امروزی، اضافه کردن توان محاسباتی بیشتر است که به معنای پرداخت هزینههای کلان به Nvidia برای سختافزار مورد نیاز جهت هوشمندتر کردن مدلهای هوش مصنوعی است.
در عین حال، یک رقابت جدی برای کاهش قیمتها (و کاهش حاشیه سود) در جریان است. OpenAI و گوگل برای حفظ کاربران خود، قیمتهای دسترسی به مدلهای هوش مصنوعی خود را به شدت کاهش دادهاند، در حالی که مدلهای متنباز متا به سادگی و بهطور رایگان قابل استفاده هستند.
تمرکز بر لایه کاربردی
گومز در این باره گفت: “به همین دلیل است که در لایه کاربردی هیجان زیادی وجود دارد.” او به اشتراک ماهانه ۲۰ دلاری ChatGPT از OpenAI اشاره کرد و معتقد است که مدلهای هوش مصنوعی Cohere در بلندمدت به یک کسبوکار جذاب تبدیل خواهند شد، اما تا آن زمان محصولات دیگر مرتبط با هوش مصنوعی میتوانند راهی مؤثر برای کسب درآمد باشند.
به عبارت دیگر، مدلهای هوش مصنوعی امروزی زیانده هستند، به میزان بسیار زیادی هم زیانده هستند. در حالی که شرکتهایی مانند مایکروسافت و گوگل میتوانند این زیان را جبران کنند یا به سادگی آن را تحمل کنند، این کار معمولاً برای استارتاپهای کوچک امکانپذیر نیست. هیچ کدام از آنها نمیتوانند منفی بودن حاشیه سود را با محصولات دیگر جبران کنند.
بلعیدن استارتاپها توسط غولهای فناوری
Cohere در کنار OpenAI، Anthropic و Mistral یکی از آخرین استارتاپهای باقیمانده در حال توسعه مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی است. سایر استارتاپهای مشابه مانند Inflection، Adept و Character.ai توسط ارائهدهندگان بزرگ خدمات ابری خریداری شدهاند و در حالی که مدل کسبوکار ناموفقی را پشت سر گذاشتهاند، اما فناوری قدرتمند خود را حفظ کردهاند.
با این حال، شرکتهای بزرگ فناوری در حال بلعیدن این شرکتهای نوپا هستند، پیش از آنکه فرصتی برای تبدیل شدن به رقبای جدی پیدا کنند. گومز گفت: “این که خود را به زیرمجموعهای از ارائهدهنده خدمات ابری خود تبدیل کنید، بسیار خطرناک است.” او به این نکته اشاره کرد که سرمایهگذاران خطرپذیر فقط به دنبال بازدهی مناسب هستند، در حالی که ارائهدهندگان خدمات ابری ممکن است اهداف بیشتری داشته باشند. او ادامه داد: “ساده بگویم، این کسبوکار خوبی نیست.”
آیندهای نامعلوم
شرکتهایی که مدلهای هوش مصنوعی پیشرفته را توسعه میدهند، در موقعیت به طور فزایندهای دشوار قرار دارند. برخی معتقدند که نوآوریها در معماری مدلها، کارایی دادهها یا قدرت محاسباتی ممکن است در آینده بازدهی عظیمی برای این مدلهای هوش مصنوعی به همراه داشته باشد. با این حال، هیچکس نمیداند که چه زمانی، و حتی اگر اصلا، آن روز خواهد آمد یا خیر؟ و بهوضوح، با وضع فعلی حاشیه سود، همه استارتاپهای هوش مصنوعی امروزی برای دیدن آن روز باقی نخواهند ماند.