اعطای مجوز فعالیت پلتفرمهای خدمات آزمایش در محل به اتحادیه کسبوکارهای مجازی
در پی تلاشهای مستمر، رایزنیهای تخصصی و پیگیری دغدغههای کسبوکارهای نوآور در حوزه سلامت، مصوبهای مهم در جلسه اخیر هیئت مقرراتزدایی به تاریخ هشتم اردیبهشت ماه ۱۴۰۴ به تصویب رسید. بر اساس این مصوبه، پلتفرمهای ارائهدهنده خدمات آزمایش در محل میتوانند برای دریافت مجوز فعالیت خود به اتحادیه کسبوکارهای مجازی مراجعه نموده و به صورت رسمی به فعالیت خود ادامه دهند.
این مصوبه به عنوان یک نقطه عطف در مسیر توسعه و شکوفایی زیستبوم سلامت دیجیتال در کشور محسوب میگردد. پیش از این، عدم وجود یک چارچوب قانونی مشخص برای فعالیت این پلتفرمها، مشکلات و موانعی را از سوی برخی نهادها، به ویژه سازمان تامین اجتماعی، ایجاد کرده بود. اکنون با تعیین اتحادیه کسبوکارهای مجازی به عنوان مرجع رسمی صدور مجوز، جایگاه حقوقی این پلتفرمها تثبیت شده و امکان پیگیری قانونی در صورت بروز هرگونه مانعتراشی فراهم آمده است. با توجه به مذاکرات مشترک با محوریت معاونت علمی نهاد ریاست جمهوری و وزارت کار که حل چالشهای ایجاد شده توسط سازمان تامین اجتماعی را منوط به تعیین تکلیف وضعیت مجوز این پلتفرمها دانسته بودند، انتظار میرود که این مشکل نیز به زودی مرتفع گردد.
بر اساس مصوبه اخیر، فرآیند صدور مجوز فعالیت برای این پلتفرمها از طریق اتحادیه کسبوکارهای مجازی امکانپذیر خواهد بود. به گفته رضا الفتنسب، ریاست این اتحادیه، مراحل ثبت این مجوز در سامانه ملی مجوزها در آینده نزدیک آغاز خواهد شد. این مصوبه به طور واضح، پلتفرمها را به عنوان واسطهای میان کاربران و آزمایشگاهها تعریف نموده و مسئولیتهای تخصصی و نظارتی را همچنان بر عهده آزمایشگاهها و نهاد ناظر آنها، یعنی وزارت بهداشت، قرار میدهد. پیش از این نیز، وزارت بهداشت در کمیتههای فنی مربوطه، اتحادیه کسبوکارهای مجازی را به عنوان مرجع صالح برای صدور این مجوز معرفی کرده بود.
این تصمیم، علاوه بر تسهیل دسترسی عموم مردم به خدمات آزمایشگاهی در محل، گامی مهم در راستای قانونمندسازی فعالیت استارتاپها و کاهش اختلافات با نهادهای حاکمیتی به شمار میرود. مسیری که در چند ماه گذشته طی شده است، نشان داد که از طریق گفتوگو، پیگیریهای فنی و مشارکت فعال نهادهای مسئول، میتوان زمینههای توسعه فناوریهای سلامتمحور را بدون نادیده گرفتن دغدغههای نظارتی و صنفی فراهم نمود.
مهدی خدادادی، رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال سازمان نظام صنفی رایانهای کشور (نصر) و مدیرعامل دکترساینا، در این باره اظهار داشت: «از سال گذشته و با بروز چالشهای مربوط به سازمان تامین اجتماعی برای پلتفرمهای سلامت دیجیتال در حوزه خدمات آزمایش در محل، با موانع متعددی روبهرو بودهایم. با توجه به نوپا بودن حوزه سلامت دیجیتال در ایران، هر یک از این چالشها میتوانست پیامدهای نامطلوبی برای این حوزه به دنبال داشته باشد. ما از سال گذشته پیگیریهای مستمری را از طریق دستگاههای مختلف از جمله معاونت حقوقی و علمی نهاد ریاست جمهوری، مرکز ملی فضای مجازی، وزارت بهداشت، وزارت اقتصاد و سایر نهادهای مرتبط آغاز کردیم تا یکی از مهمترین دغدغههای موجود را برطرف نماییم. از دیدگاه ما، این دغدغه مبنای قانونی نداشت، زیرا طبق قانون، زمانی که برای یک کسبوکار مجوزی در درگاه ملی مجوزها ثبت نشده باشد، منعی برای فعالیت آن وجود ندارد. با این حال، نهادهایی که با آنها در چالش بودیم، بر اخذ این مجوز تاکید داشتند. در ماههای اخیر، مذاکرات سازندهای را با مرکز ملی بهبود فضای کسبوکار آغاز کردیم و جلسات بسیار مفیدی در کمیته فنی برگزار شد که نمایندگان وزارت بهداشت نیز در آن حضور داشتند. در نهایت، با استعلامات انجام شده از معاونت حقوقی و پس از پیگیریهای فراوان، موفق به نهایی کردن مجوزی در این حوزه شدیم که هم تاییدمحور و هم ثبتمحور باشد. استانداردهای این مجوز توسط وزارت بهداشت و اداره کل آزمایشگاههای مرجع تعیین گردید و شرایط عمومی آن نیز ذیل مجوز صنفی و پروانه اتحادیه کسبوکارهای مجازی قرار گرفت. کسبوکارها میتوانند این مجوز را در روزهای آتی دریافت نمایند. امیدواریم این پیگیریهای صنفی بتواند به تمامی فعالان این حوزه کمک کند تا شرایط بهتری را برای کسبوکار خود فراهم آورند. سازمان نصر آمادگی کامل دارد تا مشکلات حوزه سلامت دیجیتال را پیگیری نماید و امیدواریم در آینده بتوانیم با سرعت بیشتری چالشهای مربوط به قانونگذاری در حوزه سلامت دیجیتال را مرتفع سازیم.»
نیما فاضلی، رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال انجمن تجارت الکترونیک تهران و مدیرعامل دکتردکتر، با ابراز خرسندی از این اتفاق افزود: «تصویب امکان دریافت مجوز فعالیت پلتفرمهای آزمایش در محل از اتحادیه کسبوکارهای مجازی، حاصل ماهها پیگیری و گفتوگوی فشرده میان بخش خصوصی، فعالان صنفی و نهادهای مقرراتگذار است. ماههایی که با ایجاد مشکلات و موانعی در مسیر فعالیت پلتفرمهای فعال در این حوزه توسط برخی سازمانها همراه بوده است. این اتفاق را میتوان گامی عملی و مؤثر در راستای به رسمیت شناختن مراجع تخصصی برای قانونگذاری، اعطای مجوزها و نظارت بر عملکرد پلتفرمها و همچنین تثبیت جایگاه قانونی پلتفرمهای سلامت دیجیتال تلقی نمود. مصوبه اخیر، نه تنها به پایداری فعالیت کسبوکارهای حوزه سلامت کمک میکند، بلکه نشانهای از تغییر رویکرد سیاستگذاران نسبت به فناوری و خدمات نوین سلامت است؛ خدماتی که در سالهای اخیر و به ویژه پس از همهگیری کرونا، به بخش جداییناپذیر زندگی مردم تبدیل شدهاند.»
احمد طاهرخانی، نایب رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال انجمن تجارت الکترونیک و مدیرعامل پلتفرم خدمات آزمایش در محل هومکا نیز در ادامه اظهار داشت: «در ماههای گذشته، کمیتههای تخصصی هیئت مقرراتزدایی در جلسات متعددی به بررسی وضعیت و مشکلات پلتفرمهای فعال در حوزه خدمات آزمایش در محل پرداختند. هدف از این بررسیها، شناسایی موانع موجود و یافتن راهکاری برای ادامه فعالیت قانونمند این کسبوکارهای نوآور بود. در جریان این بررسیها، نماینده وزارت بهداشت به صراحت اعلام نمود که این وزارتخانه مسئولیت صدور مجوز برای چنین پلتفرمهایی را در حیطه وظایف خود نمیداند. در نهایت، در جلسهای که با حضور وزیر اقتصاد، معاونت علمی ریاستجمهوری و سایر اعضای ارشد هیئت مقرراتزدایی برگزار شد، تصمیم نهایی اتخاذ گردید: اتحادیه کشوری کسبوکارهای مجازی به عنوان مرجع رسمی صدور مجوز فعالیت این پلتفرمها تعیین شد. امید است این روند به عنوان یک الگوی موفق برای سایر حوزههای نوآوری در سلامت دیجیتال مورد توجه قرار گیرد و به تقویت تعامل سازنده میان دولت، بخش خصوصی و نهادهای صنفی منجر شود.»
