بحران اختلال جیپیاس در سطح ملی؛ از ارسال پرونده به شورای عالی امنیت تا احتمال استفاده از فناوریهای جایگزین
تداوم اختلال در سامانههای موقعیتیابی (GPS) که طی ماههای اخیر چالشهای بسیاری را برای کاربران و زیرساختها ایجاد کرده، اکنون به بالاترین سطوح تصمیمگیری کشور رسیده است. سید ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان، ابعاد جدیدی از این پرونده ملی را فاش کرد.
اختلالات جیپیاس؛ فراتر از گوشیهای هوشمند
وزیر ارتباطات صراحتاً اعلام کرد که آسیبهای این اختلال صرفاً به اپلیکیشنهای موبایلی محدود نیست. به گفته وی، صنعت هوانوردی کشور نیز بهطور جدی با این چالش دستوپنج نرم میکند. حساسیت بالای این موضوع باعث شده است تا گزارشی جامع از ابعاد فنی و امنیتی این اختلالات تهیه و جهت اتخاذ تصمیمات کلان به شورای عالی امنیت ملی ارسال شود.
تشکیل کارگروه تخصصی برای مهار بحران
با ورود شورای عالی امنیت ملی به پرونده، کارگروهی تخصصی مأموریت یافته است تا با انجام بررسیهای دقیق کارشناسی، راهکارهای عملیاتی برای کاهش تبعات این ناهنجاریها در شبکه ناوبری کشور پیدا کند. هدف اصلی این کارگروه، بازگرداندن پایداری به سیستمهای موقعیتیابی و کاهش ریسک در صنایع حساس عنوان شده است.
تغییر استراتژی؛ نگاه به سامانههای بینالمللی و فناوری چین
هاشمی در پاسخ به گمانهزنیها درباره جایگزینی جیپیاس با سامانههای جایگزین (از جمله سامانههای موقعیتیاب چینی مانند بیدو – BeiDou)، مواضع دولت را اینگونه تبیین کرد:
دیپلماسی فناوری بدون مرز: ایران برای حل این معضل، خود را به یک منبع خاص محدود نمیکند و آماده بهرهگیری از تمامی ظرفیتهای جهانی در حوزه ناوبری است.
اولویت با پیشروها: ملاک انتخاب فناوری جایگزین، «پیشرو بودن» و «کارآمدی» کشور صاحب تکنولوژی است.
بومیسازی؛ از واردات تا انتقال دانش
وزارت ارتباطات تأکید دارد که هرگونه همکاری با شرکای بینالمللی در حوزه ناوبری، باید همراه با انتقال فناوری باشد. این رویکرد نشان میدهد که دولت به دنبال تقویت توان داخلی و بومیسازی دانش موقعیتیابی است تا در بلندمدت، پایداری زیرساختهای کشور در برابر اختلالات خارجی تضمین شود.
عبور از ناوبری سنتی
به نظر میرسد دولت در حال آمادهسازی برای یک «گذار استراتژیک» در حوزه فناوریهای موقعیتیابی است. خروج از وابستگی مطلق به یک سامانه خاص و حرکت به سمت تنوعبخشی به ابزارهای ناوبری، مهمترین پیامی است که از سخنان اخیر وزیر ارتباطات دریافت میشود.