CES 2026 از نگاه مککنزی و کاتالیست؛ خداحافظی با شغل ثابت و آموزش یکباره
یکی از پیامهای مشترک سخنرانان کلیدی CES 2026 این بود که هوش مصنوعی با سرعت و ابعادی بیسابقه در حال دگرگونکردن فناوری است. شتاب این تحولات به حدی رسیده که چرخههای توسعه و عرضه محصول، که پیشتر چند سال زمان میبرد، حالا به چند هفته یا چند ماه کاهش یافته است؛ موضوعی که شرکتها را وادار کرده سرعت عمل را بر رویکردهای سنتی و برنامهریزیهای بلندمدت ترجیح دهند.
در گفتوگویی زنده در پادکست All-In، جیسون کالاکانیس با باب استرنفلز، مدیرعامل جهانی مککنزی، و همانت تانجا، مدیرعامل جنرال کاتالیست، درباره تأثیر هوش مصنوعی بر استراتژیهای سرمایهگذاری و آینده نیروی کار به بحث پرداخت. تانجا معتقد است جهان وارد مرحلهای کاملاً جدید شده و رشد شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی نمونهای روشن از این تغییر است. او اشاره کرد در حالی که استرایپ برای رسیدن به ارزشگذاری ۱۰۰ میلیارد دلاری حدود ۱۲ سال زمان صرف کرد، آنتروپیک ــ یکی از سرمایهگذاریهای جنرال کاتالیست ــ تنها طی یک سال از ۶۰ میلیارد دلار به ارزشی چند صد میلیارد دلاری رسیده است.
به گفته تانجا، اکنون در آستانه شکلگیری موجی از شرکتهای تریلیون دلاری قرار داریم و نامهایی مانند آنتروپیک و اوپناِیآی دیگر رؤیاپردازی نیستند، بلکه نشانههای یک واقعیت در حال ظهور به شمار میروند. کالاکانیس در ادامه پرسید چه عواملی این رشد انفجاری را رقم میزند و چرا با وجود این نشانهها، هنوز تردیدهایی در بازار وجود دارد.
استرنفلز توضیح داد که بسیاری از شرکتها در حال آزمایش ابزارهای هوش مصنوعی هستند، اما کسبوکارهای غیرتکنولوژیک هنوز برای پذیرش کامل آن مرددند؛ زیرا میان «بهینهسازی فرآیندها» و «تحول اساسی» گرفتار شدهاند. او افزود مدیران عامل اغلب از مشاوران مککنزی میپرسند که در این شرایط باید به توصیه مدیر مالی توجه کنند یا مدیر فناوری اطلاعات. از یک سو، مدیران مالی با استناد به بازدهی کوتاهمدت پایین، خواستار تعویق سرمایهگذاری هستند و از سوی دیگر، مدیران فناوری اطلاعات هشدار میدهند که نادیدهگرفتن هوش مصنوعی میتواند به اختلال جدی در کسبوکار منجر شود. به گفته استرنفلز، مسئله اصلی این است که هوش مصنوعی فقط سرعت کارها را افزایش نمیدهد، بلکه مستلزم بازتعریف کامل مدلهای کسبوکار است.
یکی دیگر از دغدغههای مهم، آینده نیروی کار و مسیر رشد شغلی است. کالاکانیس اشاره کرد که بسیاری از افراد با دیدن این تحولات دچار نگرانی شدهاند، بهویژه از این جهت که وظایف ابتدایی پنج سال نخست مسیر شغلی ــ که معمولاً نقش آموزشی برای رهبران آینده دارد ــ ممکن است توسط هوش مصنوعی خودکار شود. او پرسید در شرایطی که پلههای اولیه نردبان شغلی در حال حذفشدن هستند، نسل جوان چه راهکاری باید در پیش بگیرد؟
استرنفلز پاسخ داد اگرچه هوش مصنوعی در جستوجو و ترکیب اطلاعات بسیار قدرتمند است، اما قضاوت، خلاقیت و بلندپروازی همچنان مهارتهای انسانی غیرقابل جایگزین باقی میمانند. او این تغییر را چنین توصیف کرد: کارکنان باید از نقش «اجراکننده» به جایگاه «رهبر» ارتقا پیدا کنند؛ رهبرانی که مجموعهای از عاملهای هوش مصنوعی شخصی را هدایت میکنند.
در همین راستا، تانجا تأکید کرد که یادگیری و بازآموزی به یک فرآیند مادامالعمر تبدیل شده است. او یادآور شد که نیمهعمر مهارتهای فنی به کمتر از چهار سال رسیده و دیگر نمیتوان انتظار داشت افراد پس از سالها آموزش اولیه، دههها بدون تغییر به کار خود ادامه دهند.
کالاکانیس نیز معتقد است در جهانی که ساخت یک عامل هوش مصنوعی گاهی سریعتر از آموزش یک نیروی انسانی است، افراد باید فعالانه به دنبال حفظ ارزش و ارتباط خود با بازار کار باشند. به گفته او، معیارهای استخدام در حال تغییر است و اتکا صرف به مدرک دانشگاهی جای خود را به اثبات توانمندی عملی داده؛ برای مثال، داشتن یک پروفایل فعال در گیتهاب. او افزود جسارت، انگیزه و اشتیاق فردی نقش کلیدی در متمایزشدن افراد خواهد داشت.
در پایان، استرنفلز پیشبینی کرد که تا پایان سال ۲۰۲۶، مککنزی به تعادلی یکبهیک میان کارکنان انسانی و عاملهای هوش مصنوعی شخصی خواهد رسید. با این حال، او تأکید کرد که این تحول لزوماً به کاهش تعداد کارکنان منجر نمیشود، بلکه ترکیب نیروی کار تغییر خواهد کرد؛ بهطوریکه تعداد نقشهای مرتبط با تعامل مستقیم با مشتریان حدود ۲۵ درصد افزایش مییابد و در مقابل، مشاغل پشتیبانی اداری به همان میزان کاهش پیدا میکنند.